Bezeten christenen?

Aanleiding tot het schrijven van deze studie is de uitspraak, dat een bepaalde christen een boze geest zou hebben. Dit vermoeden kwam als een zwaar veroordelende beschuldiging. Bovendien was men het hier volkomen mee oneens; immers bij christenen kan bezetenheid of gebondenheid door boze geesten niet voorkomen! Het heeft veel stof doen opwaaien.
Deze studie is geschreven om hierop te bezinnen. In deze studie wordt geprobeerd de vraag te beantwoorden òf een christen een boze geest in zich kan hebben, en niet zo zeer wat de oorzaken en symptomen zijn, evenmin hoe de bevrijding zou kunnen plaats vinden. Deze studie wil ook geen brede theologische uiteenzetting zijn. Het gaat er evenmin om gelijk te krijgen, maar om, na een juiste diagnose gesteld te hebben, over te gaan tot de oplossing, hulp; in dit geval: bevrijding. Hoe somber de diagnose ook moge zijn, bij God is hoop, bij Hem is kracht. Hij is gespecialiseerd in het onmogelijke. Hij is vol ontferming, juist over gevangenen en verkondigt hen loslating. (Luk.4:19)
Dit onderwerp kan de gemoederen onder christenen verhitten, ja zelfs christenen uit elkaar doen gaan. Dat past prachtig in de strategie van de tegenstander: verdeel en heers. De kenmerken van christenen zijn echter: eenheid en liefde. Wij gunnen de satan niet weer een overwinning, maar met takt, nuchterheid en objectiviteit willen we de mogelijkheid van de inwoning van een boze geest in een christen onderzoeken.

Het is mogelijk de satan en zijn trawanten te veel te eren door alles op hun conto te schrijven. Anderzijds zei Luther: wie het bestaan van de duivel loochent, is al door hem overwonnen. Het negeren van satan is eveneens hem te veel eren. Boze geesten hoeven we niet op te zoeken, maar ook niet uit de weg te gaan. Geleid door Woord en Geest, waarheid en genade liefhebbend, gaan we op onderzoek uit. Evenwicht is dus van belang.

Het is te verwachten dat het bespreken van dit onderwerp weerstanden oproept. Dit komt doordat ons onderwerp vaak

• a. een nieuw, onbekend terrein is. "Het oude vertrouwde is zo veilig".
• b. beangstigend is; angst voor het onbekende, voor de macht van satan en voor verdeeldheid, omdat het onder christenen een controversieel onderwerp is.
• c. geloof en gehoorzaamheid laat blijken te ontbreken "Het kan wel daar en toen, maar niet hier en nu. Is Gods macht wel inderdaad groter? Het stoort mij in mijn rust, en ik weiger dienst in God koninkrijk."
• d. door een vooroordeel wordt geblokkeerd. "Kan er uit de pinksterhoek (waar wat meer openheid is voor dit soort onderwerpen) iets goeds komen? en er zijn zoveel excessen..."
• e. taai is. Satan zal een prooi niet zomaar laten gaan! Hij zal zich fel verzetten tegen ontmaskering en uitdrijving!

Indien een christen inderdaad demonisch gebonden of bezeten kan zijn, bepaalt dit uiteraard de soort pastorale hulp; nl. bevrijding door uitdrijving! En wie snakt daar niet naar?! Als gebondenheid bij een christen blijkt te kunnen voorkomen, hoeven we daar niet te blijven staan, maar mogen we verkondigen dat gebondenheid niet hopeloos is, immers: "Hiertoe is de Zoon van God geopenbaard, opdat Hij de werken van de duivel verbreken zou"! (1.Joh.3:8) "Jezus ging rond weldoende en genezende allen, die door de duivel overweldigd waren." (Hand.10:38) De drievoudige opdracht aan de discipelen was: a) met Hem zijn; b) prediken; c) boze geesten uitdrijven. (Marc.3:15) Jezus is Overwinnaar van de tegenstander, Bevrijder van gebondenen, het Licht in de duisternis, Hem zij de glorie! Maar Jezus wil bevrijden door zijn dienstknechten heen: "in Mijn naam zullen zij boze geesten uitdrijven" (Marc.16:17)

Kan een christen in principe bezeten zijn? In feite spreekt de Bijbel niet over bezetenheid, maar over mensen, die een boze geest hebben, of gedemoniseerd zijn.

Bezetenheid suggereert een willoos werktuig of marionet van satan te zijn, alsof er een complete staatsgreep in een persoon zou hebben plaatsgevonden, wat beslist niet het geval hoeft te zijn bij iemand, die een boze geest heeft. Als we dus met bezetenheid bedoelen, dat de persoonlijkheid compleet is overgenomen en nu naar een andere meester luistert, zodat zij nu volkomen onder de controle van satan staat, dan kunnen we zonder aarzeling zeggen dat geen enkel ware christen zoiets kan overkomen. Dus bezetenheid in de zin van totaal bezet zijn kan bij een christen niet voorkomen. Satan is de machtige, (maar niet almachtige) brutale tegenstander, vijand, verleider, indringer en kraker. Mensen, die zich bekeren van hun zonden en Christus aanvaarden, worden uit de machtssfeer van satan gehaald (zijn eigendomsrecht wordt hierbij opgeheven) en worden Gods eigendom gemaakt: Christus heeft ons verlost uit de macht der duisternis en overgebracht in het koninkrijk van de Zoon van zijn liefde. (Kol.1:13)

Op grond daarvan kan de duivel een christen, hoe occult belast hij ook kan zijn, niet uit de hand van Jezus roven. (Joh.10:28) Roven is nl. onrechtmatig en met geweld iets wegnemen van iemand, die zwakker is. Het Griekse woord "daimonazomai" betekent: gedemoniseerd zijn, en heeft meer te maken met "bezetting", dan met "bezitten". We spreken van bezetenheid als een vreemde persoonlijkheid zich van iemand meester maakt, en als de geest van die persoon zelf wordt teruggedrongen. Het kenmerk is dat de vreemde persoonlijkheid door de mond van die persoon zelf gaat spreken. Deze vorm komt in het gewone pastoraat weinig voor. We spreken gewoonlijk liever over "belasting" of "gebondenheid". (vgl. Luc.13:16) Hier is sprake van grote onvrijheid op lichamelijk gebied (ziekten, waar de geneeskunde geen echte oplossing biedt) en van dwangneurotisch gedragspatroon, dat vooral veroorzaakt wordt door een opgedrongen dwangmatig patroon in het denken. De eigen geest blijft echter bewust werken, en de betrokkene ervaart het vaak als iets van zichzelf.[1] Een christen kan dus wel een geest hebben, die niet van God is, maar die geest kan hem niet totaal bezitten in de zin van bezetenheid.

Sommige christenen hadden al een boze geest voordat zij christen werden. Soms vindt bevrijding hiervan plaats op het moment van de bekering, maar niet altijd automatisch, net zo min dat er altijd lichamelijke genezing volgt op de bekering. "Als een boze geest vijf minuten na iemands wedergeboorte nog macht over die persoon zou hebben, zou hiermee de hele theorie van de automatische immuniteit voor christenen op losse schroeven komen te staan. Want als een boze macht vijf minuten kan blijven, kan hij het ook vijf uur, vijf dagen of vijf jaar. Als een boze geest echter geen christenen gebonden zou kunnen houden, zouden mensen onmiddellijk bevrijd moeten zijn, wanneer zij hun hart aan de Heer geven. Dit is echter, op een heel enkele uitzondering na, niet het geval."[2] Dat gebeurde b.v. ook niet bij de ex-heks Doreen Irvine. Na haar bekering werd zij van vele demonen bevrijd.[3]

* In de Oude Kerk werden mensen die uit het heidendom kwamen en afgoden hadden vereerd op catechisatie herhaaldelijk aan een bevrijdingsgebed onderworpen. Dat gebeurde ook bij hun doop.[4]
* De Anglicaanse kerk kende het exorcisme in de doopdienst. Het is mogelijk om gedoopt en vervuld te zijn met de Heilige Geest en toch niet vrij van satanische bindingen. Dit feit zag Michael Harper in zijn bediening. [5]
* Voorgangers van de Volle Evangelie Gemeenschap "Nehemia" in Zwijndrecht hadden deze ervaring: bij 20 % van de gemeenteleden bespeurden zij een hevig demonische activiteit.[6]
* De Ned. Hervormde ds. en dr. W.C. van Dam schreef: "Zoals een echte christen kan zondigen, zo kan ook bij oprechte christenen demonie voorkomen. Soms was deze al aanwezig voordat men christen werd. Soms komt de Heilige Geest wonen in bezetenen of gebondenen om van binnen uit te helpen bij de bevrijding. We concluderen: hoewel het zelden voorkomt, dat geestelijk vrije christenen kunnen worden bezet en dus angst daarvoor onnodig is, kunnen christenen bezeten of gebonden raken of zijn; ten eerste als demonie al eerder aanwezig was; ten tweede als de deur voor demonie geopend werd; ten derde als infectie plaatsvond." [7]
En verder schreef hij: "Zo kom je herhaaldelijk mensen tegen waarvan je zegt, christen, vaak Geestvervuld en toch niet vrij. Kennelijk is die combinatie mogelijk." [8] "Negentig procent van de mensen, die met hun nood bij ons komen, zijn wedergeboren, vaak met Gods Geest vervulde, kinderen Gods. Dat was ook het geval bij Blumhardts bekende gemeentelid Gottliebin Dittus." [9]

* Deze Gottliebin was een christin, in wie desondanks demonen huisden, en rond 1840 werden deze uitgedreven door Gods dienstknecht ds. J.C. Blumhardt in het Duitse Möttlingen. Het opzienbare verslag van deze lange strijd is bewaard gebleven. Uit een van de vele verslagen hiervan een citaat: "Nu het de duivel gelukt is veel christenen wijs te maken, dat een kind van God niet gebonden kan zijn, is het buitengewoon verhelderend zich eens te verdiepen in de strijd en overwinning van ds. Blumhardt. Nogmaals zou ik met nadruk willen vaststellen, dat Gottliebin een echte christin was, die de Here Jezus Christus van harte liefhad. Toch noemde ds. Blumhardt haar een "gebondene" en zijn hele strijd was erop gericht de banden van het arme meisje te verbreken. Veel hedendaagse zielzorgers zouden zich de moeite bespaard hebben. Volgens hun zwart-wit schema was Gottliebin òf een onbekeerde, verharde zondares, òf een bevrijd kind van God. Want een christen kan immers niet gebonden zijn... De werkelijkheid was (en is!) echter heel anders dan de rechtlijnige ideeën van sommige studeerkamer-theoretici. Blumhardt ontkende niet dat Gottliebin de Heiland lief had. Hij bezorgde het meisje geen extra depressie door aan de echtheid van haar geloof te twijfelen. Nee, als een ware herder bond hij de strijd aan met de machten, die haar kwelden!" [10]
* Corrie ten Boom getuigt over de bevrijding van een gelovig meisje, een predikantsvrouw en een christentolk. Tegen de laatstgenoemde zei ze: "Toen je je van het shintoïsme tot de Heer bekeerde, heb je de demonen wel de rug toegedraaid, maar de demonen hebben jou de rug niet toegekeerd." [11]
* Derek Prince stelt: "Het gevolg is, dat het herhaaldelijk voorkomt, dat mensen gedoopt worden in de Heilige Geest en in nieuwe tongen spreken, terwijl zij naderhand toch nog verlost moeten worden van boze machten." [12]
* Het echtpaar Hammond heeft een ruime ervaring in bevrijding, ook van christenen. [13]
* Prof. dr. Ouweneel erkent het volgende: "Er zijn gevallen bekend, waar occult belaste gelovigen ook zonder zielzorger tot de ontdekking komen, dat zij belast waren en de oorzaak van die belasting opspoorden (bijv. door geschikte literatuur) en de weg van bevrijding vonden." [14]
* In een boek van het Centrum voor Pastorale Counseling in Heverlee komt het volgende citaat: "De term "bezetenheid" in de zin van totaal in bezit genomen zijn overeenkomstig de beelden die vaak in griezelfilms te zien zijn, is hier niet juist. De Bijbel spreekt over 'gedemoniseerd zijn' (Matth.4:24, Marc.1:32, Luc.8:30b), of van "een demon hebben" (Joh.7:20, 8:48, 10:20). Deze inwoning is ook mogelijk bij een gelovige (Luc.13:11-14; 2.Kor.11:4). Sommige christenen reageren emotioneel op deze stelling, alsof het een godslasterlijke uitspraak is. Zij verdedigen zich door aan te nemen dat "de dochter van Abraham", waarvan in Lucas 13 sprake is, niet noodzakelijk een gelovige is, maar waarschijnlijk gewoon een joodse.
Jezus gebruikt deze uitdrukking echter om ware gelovigen aan te duiden (Joh.8:39). Ook de praktijk laat zien, dat gelovigen een boze geest kunnen hebben.[15]
* In een waar gebeurd verhaal wordt de haast ongelooflijke realiteit van de tegenstander beschreven, met daarin christenen, die van hem bevrijd worden.[16]
* Nog een voorbeeld: "... ontmoette ik een jonge vrouw, die een ander in de naam van Jezus magnetiseerde. Zij was een oprecht kind van God, dat van mening was dat zij "de gave van genezing" had. Na mijn prediking kwam zij naar mij toe om te vragen, of ik voor haar bidden wilde, daar zij inzag dat deze genezingskracht niet uit God was. Zij bezat trouwens deze gave reeds voor haar bekering! ... Nadat deze demon gebonden en uitgedreven was, brak ik ook de band met het voorgeslacht. Op dat moment voelde zij iets in haar lichaam plaats grijpen." [17]

Zij zijn waarlijk niet de enige integere, rijpe, christelijke leiders, die in de praktijk ondervonden, dat een christen wel degelijk door een boze of onreine geest gedemoniseerd kan zijn. [18]

Maar van meer doorslaggevender betekenis dan de ervaring, is het getuigenis van Gods Woord. Wat zegt God in de Bijbel over bezetenheid/gebondenheid bij christenen? Dickason, een moeilijk te overtuigen ingenieur en theoloog, die meer dan 400 gevallen heeft meegemaakt van gedemoniseerde christenen, schreef een zeer degelijk standaardwerk van 348 pp. over dit onderwerp vooral vanuit de Schrift. [19]

Hoewel er pas van christenen sprake is sinds Pinksteren, mogen we toch het Oude Testament niet buiten beschouwing laten, waar evenzeer mensen door Gods Geest geleid, en door boze geesten misleid werden.

* Bileam werd bezocht door God (Num. 22:20), zocht Gods toestemming (22:8), erkende dat hij had gezondigd (22:34), werd door God gebruikt om Israel te zegenen (23:7-10) in een goddelijk geïnspireerde, profetische zegen, maar gaf uit geldzucht eveneens een sluw advies hoe IsraÎl te overwinnen. (Num.22-24, 31:16) Was hij een echte gelovige?
* Koning Saul kreeg van God een ander hart en profeteerde. Later werd Saul ongehoorzaam aan God, de Geest des Heren week van hem en een boze geest maakte zich van hem meester. (1.Sam.10, 11:6,7, 12:17,18, 16:14,18-23, 18:10, 19:9). Saul was een "vleselijke" gelovige. Samuel twijfelde niet aan zijn relatie met God. Onder invloed van een boze geest wilde Saul Gods nieuw gezalfde koning David vermoorden. Zijn persoonlijkheid en gedrag werden misvormd, wat typerend is voor bezetenen. Saul hoort het oordeel van de profeet Samuel aan: "weerspannigheid is zonde der toverij en ongezeglijkheid is afgoderij." (1.Sam.15:23)

* Mt.8:16 Jezus dreef met zijn woord de geesten uit bij vele bezetenen, en alle zieken genas Hij. Gelovigen worden hierbij niet genoemd, maar evenmin uitgesloten.
* Nota bene in de synagoge was een mens met (letterlijk: in) een onreine geest. (Marc.1:23) Er is praktisch niets van deze man bekend. Uitgerekend op de sabbat in de synagoge, waar mensen samenkomen om God te aanbidden, kwam deze gekwelde, en daar openbaarde Jezus zijn macht. Niet alleen in de graven waren bezetenen, ook in de synagoge. Het is aannemelijk dat hij een gelovige was, doch met een onreine geest.
* Luc.4:38,39 vertelt ons de genezing van de schoonmoeder van Petrus. Ze had koorts. Vreemd genoeg spreekt Jezus deze koorts aan alsof het een persoon betreft. Hij bestraft deze. Een demon is een persoon. De vrouw genas onmiddellijk en diende Hem. Was ze een gelovige? Uit haar reactie vermoeden we van wel.
* Luc.13:10-17 lezen we over een vrouw, die 18 jaar een geest, dat is een demon, van zwakheid had, wat haar lichaam sterk beïnvloedde; ze liep nl. krom. Jezus noemt haar een dochter van Abraham, d.w.z. een gerechtvaardigde uit het geloof, meer dus dan een letterlijke afstammeling van Abraham. (vgl. Zacheüs in Luc.19:9) Haar eigen geest was kennelijk niet aangetast, waarschijnlijk was ze een trouw bezoekster van de synagoge. Na haar genezing wist ze direct wie dit had gedaan: God. Zij kende de inwoning van de Heilige Geest niet, want de Heilige Geest was nog niet uitgestort. Als het huis van een gelovige leeg staat, doordat het niet door de Heilige Geest bewoond is, kan het makkelijk een kraakpand worden voor de demonen. (Mt.12:43-45)
* De satan voer in Judas Iskariot (Joh.13:27). Was Judas een gelovige? Hij werd door Jezus als discipel uitgekozen, verrichtte wonderen. Hij wordt een dief, de zoon des verderfs en verrader genoemd, en pleegde zelfmoord, iets waar de satan uiteindelijk op uit is. Judas ging verloren, maar stelde hij zijn vertrouwen nooit op Christus voor zijn redding?
* Satan had het hart van de gemeenteleden Annanias en Saffira vervuld(!) om d.m.v. bedrog eer te ontvangen. (Hand.4:31-5:11) Satan vervulde hun hart, zoals de Heilige Geest een christen kan vervullen (Ef.5:18). We zien hier de confrontatie van de vader van de leugen met de Geest der waarheid. Door te bedriegen speel je de vader van de leugen in de kaart. We zien verder de fatale consequentie van het door zonde ingang of ruimte geven (als een bruggenhoofd) aan de satan. Gelovigen zijn daar blijkbaar niet immuun voor! God bestrafte de leugen met de zwaarste straf.
Maar waren Annanias en Saffira bezeten? We kunnen het vergelijken met Petrus, die Jezus bestrafte. Jezus antwoordde: "Ga weg, achter Mij satan..." (Matt.16:22,23) In de woorden van Petrus hoorde Jezus de stem van satan doorklinken: "Verkies eigenbelang boven plicht, gemak boven het kruis." Een duidelijk bewijs dat Petrus gedemoniseerd was? Sprak Jezus rechtstreeks de satan aan, of noemde hij Petrus een satan = tegenstander? De satan verlangde hem en de andere discipelen te willen ziften als de tarwe. (Luc.22:31-34) Was een zonde (trots, hoogmoed, 22:24) van Petrus een invalspoort voor de satan? Petrus verloochende zijn Meester drie maal en voelde zich wanhopig. Maar gelukkig, Jezus heeft dit voorzien en voor hem gebeden, dat zijn geloof als een schild zou standhouden.
* Zelfs Simon de tovenaar kwam tot geloof en werd gedoopt, luisterde en observeerde. (Hand.8:9-24) Simon was, ondanks zijn bekering, nog steeds, wellicht onbewust, gebonden aan zijn heidense, occulte en egoïstische, oude wijze van leven.
* De apostel Paulus leverde zelfs een hardnekkige, onberouwvolle zondaar aan de duivel over ter tuchtiging. (1.Kor.5:1-5) Deze man moet christen geweest zijn, anders had Paulus geen recht om hem tot de orde te roepen. Deze gelovige was in de val van satan gelopen en gedroeg zich immoreel. Paulus hoopte door zijn "schoktherapie" hem wakker te schudden, zodat hij tot bekering en bevrijding zou komen.
* Christenen kunnen leren van de fouten van Israel, wat zware verliezen kreeg te verwerken door afgoderij, hoererij, verzoeking van de Heer en morren. Christenen kunnen zwaar verzocht worden tot afgoderij, maar Gods kracht is groter dan de verzoeking. Christenen kunnen, in de zin van behoren, of mogen niet de beker van de Heer drinken èn de beker van boze geesten. We kunnen niet aan de tafel van de Heer deel hebben èn aan de tafel van boze geesten. Paulus wil niet dat we in gemeenschap met boze geesten komen, maar het kan blijkbaar wèl, anders zijn zijn waarschuwingen zinloos. Distantieer je ervan. (1.Kor.10:1-21)
* In de gemeente te Korinthe kwam iemand, die onder invloed van een geest (waarschijnlijk pretenderende dat deze de Heilige Geest was) in een vreemde taal sprak: "vervloekt is Jezus". Hoe kon de Heilige Geest iemand zo in tongen Jezus laten vervloeken? Het spontaan spreken van een vreemde taal is geen garantie dat dit de gave van de Heilige Geest betreft. Alle gaven en vrucht van de Heilige Geest kunnen en worden door de aap van God geimiteerd. Hier is dus zo goed als zeker sprake van een gelovige, die in een demonisch gecontroleerde tong sprak.
* Paulus weet, dat gemeenteleden een andere geest kunnen ontvangen, als een andere Jezus wordt gepredikt. (2.Kor.11:4)
* Een christen kan beginnen in de Geest, maar eindigen in het vlees. (Gal.3:3) Dan is er tegen infiltrerende machten geen verweer.
* Door zonden, zoals toorn (Ef.4:26,27) en weigeren te vergeven (2.Kor.2:10,11), stelt de christen zich voor de invloed van satan bewust of onbewust open.

* Petrus waarschuwt de gemeente, dat de duivel als een brullende leeuw rondgaat, op zoek, niet naar zijn kunstgebit, maar naar prooi. (1.Pet.5:6-8) Christenen zijn blijkbaar niet immuun voor de boze, als ze voor hem door bewust of onbewust te zondigen (hoogmoed, zorgen maken = ongeloof) een deur openen. Wat gebeurt er als een christen wèl de Heilige Geest bedroefd (Ef.4:30) of uitdooft (1.Thess.5:19), nièt de wapenrusting aantrekt (Ef.6:10-20), hij geen weerstand biedt aan de duivel (Jac.4:7), wèl zorg wijdt aan het vlees (Rom.13:14), enz.? Zelfs kan in het voorgeslacht de deur d.m.v. astrologie enz. enz. voor de satan wijd open gezet zijn. Dan is het ergste te vrezen. Hij geeft zijn gebied niet zonder slag of stoot op.
* De eerste niet-Joodse christenen kwamen rechtstreeks uit de afgodstempels vandaan, en hadden in occulte mysteriën geparticipeerd. Paulus schrijft in 1.Kor.8:7, dat sommigen in het geweten nog niet los zijn van de afgod.
* Sommigen zullen afvallen van het geloof, doordat zij dwaalgeesten en leringen van boze geesten volgen, waarschuwt Paulus zijn medewerker Timotheüs. (1.Tim.4:1) Bij de Galaten is dit reeds geschied, zij waren betoverd door een valse leer over het evangelie. (Gal.3:1) Demonen schuwen een gemeente dus bepaald niet, maar proberen te infiltreren en te domineren!

Op een heldere en bevredigende manier heeft Dickason alle teksten geanalyseerd, die de mogelijkheid van gebondenheid van een christen uitsluiten. Zijn conclusie is "None of the passages we have studied can with any fair treatment be construed to eliminate the possibility of a genuine believer's being inhabited by wicked spirits. As much as one might want such passages to say that, for whatever reason, there is no way that these must be understood to deny demonization of any believer. We may say definitely, however, that the believer who heeds the warnings and obeys the Scripture and walks in fellowship with Christ cannot be freshly invaded." [20]

* MAAR het is toch niet mogelijk om een boze geest, die voor je wedergeboorte bewust of onbewust herbergde, erger ook nog in je te hebben? Deze vraag is hierboven reeds beantwoord. (b.v. Simon)
* MAAR is het zelfs mogelijk om als bevrijd gelovige, nadat je dus tot geloof bent gekomen, een onreine geest als ongewenste gast te krijgen? Uit Mat.12:43-45 blijkt van wel!
* MAAR waar de Heilige God woont, kan toch niet een boze geest zijn?! Dit lijkt logisch, maar is het toch niet. In één mens blijken meer dan één, zelfs een legioen (tussen de 3000 en 6000) geesten zich te kunnen bevinden! (Marc.5:1-20) Bovendien, op deze manier doorgeredeneerd, zou een christen dan evenmin ziek kunnen worden, en evenmin kunnen sterven (producten van de zondeval), immers het lichaam van de christen is de tempel van de Heilige Geest! (1.Kor.6:19) Ziekte en dood zijn gevolgen van de zondeval. En hoewel de christen in Christus is, is hij niet immuun voor deze zondige en duistere uitvloeisels.

Waar licht is, is geen duisternis, en waar het duister is, is blijkbaar geen licht. Nota bene de letterlijke tempel, waarin de heerlijkheid van de God van Israel eens was, werd door de oudsten van het huis Israëls bezoedeld door pure afgoderij en gruwelen! (Eze.8) Het heiligdom werd verontreinigd (Eze.23:38, 2 Kron.29:5) De oudsten van Israel droegen hun afgoden in hun hart, lezen we drie maal in Ezechiël 14.

"De menselijke geest wordt in de Bijbel ook wel het "hart" genoemd, de "inwendige mens" en de "verborgen mens van het hart". Het is het binnenste heiligdom van de menselijke tempel. Wanneer wij onszelf vergelijken met de tabernakel of de tempel uit het Oude Testament, dan zouden we kunnen zeggen, dat ons lichaam de voorhof vertegenwoordigt, de ziel het Heilige, en de geest het Heilige der Heilige, waar God woont. Wanneer wij worden wedergeboren, wordt onze menselijke geest, die door de zonde verduisterd was, verlicht door de Heilige Geest.[21] De Goddelijke Geest gaat op het moment van de behoudenis de menselijke geest bewonen. Het gebied van demonische geesten wordt nu beperkt tot de ziel en het lichaam van een gelovige. Demonen kwellen de emoties, de gedachten, de wil en het fysieke lichaam - niet de geest van een christen.[22]

Als men op grond van de onverenigbaarheid van God en de boze in een persoon, demonisatie bij een christen afwijst, hoe is het dan verder wel mogelijk dat een christen, in wie de Heilige Geest woont, kan voldoen aan het begeren van het vlees? (Gal.5:16-21) Dit is toch eveneens onverenigbaar?!

* MAAR de duisternis gaat toch niet samen met het licht?! Uit 1.Joh.1:5-10 blijkt, dat zonde duisternis is, en dat ook gelovigen nog wel eens zondigen.
* MAAR voor een christen geldt toch: "wanneer de Zoon u heeft vrijgemaakt, zult gij waarlijk vrij zijn"?! (Joh.8:36) Ja, maar deze tekst slaat op de principiële bevrijding van de macht van de zonde, en niet op de bevrijding van demonen.
* MAAR een christen is toch een nieuwe schepping (2.Kor.5:17), en heeft toch geen last van boze geesten? Ja, maar deze schepping is nog niet af. Een (geestelijke) baby moet nog groeien.

Het zwaartepunt van het antwoord of christenen al dan niet "gedemoniseerd" kunnen zijn, moet liggen in Gods Woord, en wel vooral in dat wat betrekking heeft op de tijd na Pinksteren, de geboortedag van de gemeente. Er zijn betrekkelijk weinig duidelijke teksten over gebondenheid of bezetenheid van christenen. Bekeerden zij zich in Bijbelse tijden radicaler en met een volmaakte overgave aan Christus? Immers een sterker binding aan de zonde kan de overgave aan Christus verzwakken. De indruk dat de christenen van het eerste uur heiliger waren dan van onze moderne tijd krijgen we bij het lezen van het NT toch niet. Er hoeft maar slechts één bewijstekst geleverd te worden om aan te tonen dat een boze geest inderdaad in een christen kan huizen. Bovengenoemde teksten sluiten deze mogelijkheid niet uit, integendeel! Daarin vinden we beschrijvingen van de praktijk reeds uit het prille gemeenteleven.

Je kunt de bewijslast ook omdraaien: "Zij, die beweren dat er mensen zijn die niet door demonen gebonden kunnen worden - namelijk christenen - moeten dit uit de bijbel kunnen aantonen. Als er een uitzondering op de regel bestaat, moet dit in de bijbel staan, en zo niet dan geldt hetgeen in het algemeen gezegd is, voor alle mensen."[23]

"The burden of proof lies with those who deny that Christians can be demonized. They must adduce clinical evidence that clearly eliminates any possibility in any case, past or present, that a believer can have a demon. In the very nature of the case, this is impossible. Further, we must note that those who deny that Christians can be demonized generally are those who have not had counseling experience with the demonized. Their stance is largely theroretical." [24]

Dickason concludeert (m.i. te voorzichtig) verder, dat de verschillende Bijbelteksten en theologische argumenten de realiteit van de demonisatie van christenen noch bevestigen noch ontkennen.[25] De praktijk van het pastoraat - niet door Gods Woord tegengesproken - is echter ook voor hem overduidelijk: christenen kunnen inderdaad overmeesterd zijn door kraker satan, maar hij heeft niet alle macht, want BEVRIJDER JEZUS IS OVERWINNAAR!

"En de zeventig zijn teruggekeerd met blijdschap en zeiden: Here, ook de boze geesten onderwerpen zich aan ons in Uw naam." H A L L E L U J A !! Lc.10:17

drs. W.J.A. Pijnacker Hordijk
Delft, september 1995

[1] KOOREVAAR, H.J., Zielzorg aan occult belasten (Heverlee: Bijbel Instituut België, z.j.) pp. 3,7.

[2] HARRIS, Leo, Satan overwonnen (Hoornaar: Gideon, 1968) p.72

[3] IRVINE, Doreen, Van hekserij tot Christus -mijn ware levensverhaal (Den Haag: Gazon, 1972 ?) Zie ook PARK, Irene, Irene , Jezus heeft je lief -de heks die veranderde (Den Haag: Gazon, z.j.)

4] DAM, dr. W.C. van, Wezens uit onzichtbare werelden (Kampen: Kok, 1993) p.80, zie ook VERDUIJN, J., Catechese in de vroege kerk, in Tijdschrift voor Theologie en Pastorale Counseling, (Heverlee, België: C.P.C., 3e kwartaal 1995) p.9

[5] HARPER, Michael, Geestelijke Oorlogvoering (Den Haag: J.N. Voorhoeve, Verbo, 1981) pp. 104, 105

[6] Bezetenheid bij kinderen van God, "Gouden Schoven", no.6-7, p.7,8, 1984

[7] DAM, dr. W.C. van Demonen eruit, in Jezus' naam! (Kampen: Kok, 1974) p.43, 44.

[8] DAM, dr. W.C., Pastoraat en demonie, inleiding gehouden tijdens de Studiedagen "Pastoraat met betrekking tot psychiatrie en demonie, gehouden op de Centrale Pinkster Bijbelschool, voorjaar 1992, Parakleet 47, 3e kwartaal 1993, p.7

[9] DAM, dr. W.C. van, Wezens uit onzichtbare werelden, p.81

[10] GIJS, Jan van, Strijd en Overwinning van ds. Blumhardt (Emmen: Gideon, 1964) p.55, 56 Verkrijgbaar bij :Regenboog Uitgeverij A.L.G.(Fred) Steitner Valreep 28 3904 PH Veenendaal T 0318 518227

[11] BOOM, Corrie ten, Verslagen vijanden (Groningen: st. "Vuur"/ EDU, 1977) pp. 32, 41, 43.

[12] PRINCE, dr. Derek, Het uitdrijven van demonen (Gorkum: Gideon, z.j.) p. 5

[13] HAMMOND, Frank en Ida Mae, Demonie en Bevrijding -een praktische leidraad voor bevrijding (Amsterdam: Evangelische Wereld Pers/ st. Moria, 1979) bv. pp. 74, 108, 121, 154-156

[14] OUWENEEL, dr. W.J., Het domein van de slang -christelijk handboek over occultisme en mysticisme (Amsterdam: Buijten en Schipperheijn, 1982) p.353

[15] VRIESE, Jef de, BARRETT, Walter, LEMMENS, Dirk Actuele Problemen in het licht van de Bijbel (Hoornaar: Gideon, 1988) p.115

[16] GRANT, Jim, The Ennemy -satan's struggle for two boys' souls (Wheaton Illinois: Tyndale House Publishers, 1973)

[17] ROOSE, Sjaak, Gevaren van occultisme, p.5

[18] Zie verder b.v.: * ANDERSON, Neil T., De bevrijder (Hoornaar: Gideon, 1994), * GRUEN, Ernest J., Vrijheid om te kiezen -principes voor een overwinnend leven (Den Haag: Gazon, z.j.)

[19] DICKASON, Fred C., Demon Possession and the Christian (USA, Chicago: Moody Bible Institute, 1987) (GB, Eastbourne: Crossway Books, 1991) ISBN 1 85684 015 8

[20] Ibid., p. 99, De onderzochte teksten zijn: Ps.5:4, Mt.6:13, Jh.10:22-29, 12:31, 16:11, 17:15, Hd.26:18, 1 Cor.10:21, 2Cor.6:14-16, Col.1:13, 2:14,15, 2:15, 2Thes.3:3, Hebr. 2:14,15, 1Jh.4:1, 5:18, Op.20:11-3 pp.81-100

[21] HARRIS, Leo, a.w., p.69

[22] HAMMOND, Frank en Ida Mae, a.w., p. 155, 156

[23] HARRIS, Leo, a.w., p.72

[24] DICKASON, C. Fred, a.w., p.175, 176

[25] Ibid., p.340

Nog te raadplegen:

• UNGER, Merrill F. What Demons can do to Saints, Chicago 1978
• BASHAM, Don, Can a Christian have a demon? (Pennsylvania Monroeville: Whitaker House, ?) ISBN 0-88368-016-5