ENNEAGRAM, VERTEL ME WIE IK BEN.

Het enneagram is een persoonlijkheidsleer die met 'vallen en opstaan' steeds meer terrein wint in het westen. Het enneagram is een cirkel met negen punten die de drijfveren aan zouden geven van negen verschillende persoonlijkheidtypen. (Het Griekse woord ennea betekent negen.) Het is naar men zegt gebaseerd op een eeuwenoude soefiwijsheid, die tegenwoordig vooral veel terrein wint in het bedrijfsleven als middel voor persoonlijke ontwikkeling en teambuilding.

Ook heeft het de laatste vijftien jaar in katholieke meditatie en retraitecentra veel opgang gemaakt dit omdat in het westen het enneagram massaal verspreid werd onder de Jezuieten. Men kan terecht bij volksuniversiteiten en managementcentra. Zo kan men voor een cursus enneagram in het managementcentrum Baak van het VNO-NCW (de grootste Nederlandse werkgeversorganisatie) een zesdaagse workshop volgen voor ruim 2200 euro, 'natuurlijk' excl. BTW en verblijfskosten. ⁽¹⁾

In dit artikel wordt duidelijk dat de leer gebaseerd op enneagram geen wetenschappelijke betekenis heeft, maar wat veel erger is, dat de occulte wortels, en hun catastrofale gevolgen niet te scheiden zijn van het gebruik hiervan.

 

George Ilych Gurdjieff George Gurdjieff, de grondlegger van het enneagram is een Griekse Armenier afkomstig uit het Russische Georgie Gurdjieff stond bekend als een leugenaar, die dit deed naar eigen zeggen om zijn leerlingen te shockeren en ze zo in een spirituele verandering te brengen. Zo loog hij bijvoorbeeld voortdurend over zijn geboortedag. Volgens zijn autobiografie: ' meetings with remarkable men' wilde zijn familie dat hij een orthodox priester moest worden maar George interesse ging meer uit naar wetenschappelijke technische studies. Een lokale priester stelde hem voor medische wetenschappen Èn het seminarie te volgen. ⁽²⁾

Maar uiteindelijk wees hij dit alles af door fascinatie van het occulte. Astrologie, mentale telepathie, spiritisme, ouija-bord, winstvoorspellingen en demonische bezetenheid waren zaken waarin hij in zijn jeugd echt geinteresseerd in was. ⁽³⁾ Hij luisterde niet naar de waarschuwingen van de priester en vond de verklaringen van de wetenschap ook maar matig. Daarom ging hij in zijn late tienerjaren een wereldreis maken door Centraal-Azie, het Middellandse Zeegebied, Egypte, India en Tibet. Zijn ultieme reisdoel was de esoterische Sarmouni school, die naar verluid gesticht zou zijn in het oude Babylon ongeveer 2500 voor Chr. Hij had hierover in een oud armenisch boek gelezen en zag het als zijn opdracht die school te vinden.

Gurdjieff voorzag in zijn onderhoud op deze spirituele reis met de verkoop van kleden maar ook met frauduleuze praktijken. Uiteindelijk werd hij zo succesvol dat hij miljonair was. Gurdjieff vertelt dat hij in 1897 in Afghanistan een moslimmysticus of Soefi ontmoette die hem voorstelde aan een oude man van de Sarmouni, de sekte naar wie hij op zoek was. Daar leerde hij onder andere over mystiek dansen, paranormale krachten en het enneagram. Voor de Sarmouni's was het enneagram een belangrijk middel om goddelijke voorspellingen te maken en levensprocessen, zoals 'persoonlijke transformatie' te bewerken..⁽⁴⁾ Ze gebruikte het als een symbool van het bewuste en onbewuste in de mens. ⁽⁵⁾

De Naqshbandi's

Het gebruik van het enneagram werd een belangrijk onderdeel van de spirituele leer van de 'school van verlichting' die hij later stichtte. Toen hij het sarmouni klooster verliet richtte hij een groep op 'De zoekers van de waarheid' die hield zich bezig met het zoeken naar het 'volle' bewustzijn. ⁽⁶⁾ Ze berichtten van hun reis naar Tibet en hun contacten met 'De ontwaakte binnenste cirkel' en leerden van de Tulka's, zogenaamde gereincarneerde Tibetaanse monniken. ⁽⁷⁾

Later bezocht Gurdjieff Mekka en Medina, de centra van de Islam, maar vond daar de innerlijke waarheid niet. Vandaar ging hij naar Bokhara waar de Bahaudin Naqshbandi, Sufi's leefden. ⁽⁸⁾ Deze Suffi's, ook wel genaamd de Khwajagan of 'Meesters van Wijsheid' beweerden dat ze een wereldbroederschap gevormd hadden, met leden van alle naties en religies, ze leerden dat iedereen verenigd is in de 'god der waarheid'.

The Naqshbandi's hadden een binnenste cirkel gevormd van hoogontwikkelde mensen met een bijzondere kennis, dit is typisch voor Centraal-Azie. Ze waken over het menselijk ras en bepalen de loop van de geschiedenis voor het menselijke ras. De Naqshbandi geloofde ook in een zich steeds herhalende spirituele hierarchie die geleid werd door de Kuth i Zaman of stam van de tijd, een persoonlijke geest die openbaringen ontving met een goddelijk doel. De geesten gaven deze openbaringen door aan mensen via andere geesten die Abdal of 'De getransformeerden' genoemd werden. ⁽⁹⁾

Gurdjieff en zijn volgelingen geloofde dat deze geesten van een hoger bewustzijn dan mensen waren en dat ze verantwoordelijk waren voor de planetaire harmonie en evolutie, hoewel het niet hun werk was individuen te bevrijden. ⁽¹⁰⁾ Ondanks hun potentieële vijandigheid en gewelddadigheid bleven Gurdjieff en zijn volgelingen contact houden met deze geesten. Iedereen die bekend is met het gedachtegoed van madame Blavatsky en de theosofie zal de door haar genoemde ' hoog geëvolueerde meesters' herkennen. ⁽¹¹⁾ Waarschijnlijk heeft ze uit dezelfde bronnen in Centraal AziÎ geput, waar ze ongeveer dertig jaar eerder als Gurdjieff door reisde.

De naqshbandi hadden ook gnostische leerstellingen. Ze leerden Gurdjieff dat geloof was opgebouwd vanuit 'begrip' Dit was de essentie van intens geleerde informatie van alle persoonlijke ervaringen. Alleen 'begrip', 'essentie' kan tot god leiden en informatie voor de ziel verwerven. ⁽¹²⁾ Deze benadering plaatste Gurdjieff in het gnostische kamp tegenover het Bijbelse Christendom.

Want voor Christenen is geloof een gave van God die beschikbaar is voor alle mensen, briljant of onderontwikkeld, oud of jong, onafhankelijk van het zogenaamde begrip. In plaats van menselijk begrip dat tot God leidt, is het God zelf die naar de mensen is gekomen en zichzelf aanbiedt te wonen in harten van mensen, door het leven van Jezus Christus en de kracht van de Heilige Geest.

 

Na jaren te hebben gereisd in Azië keert de miljonair Gurdjieff terug in Rusland in 1912. In Moskou richt hij een instituut op voor harmonieuze ontwikkeling van de mens. Hij wordt door een van de huidige Nederlandse enneagram (en NLP) trainers, ex- schaatser Jorrit Jorritsma genoemd de ' Russische Socrates'.

Volgens Rob Nanninga in het blad Skepter (juni 2000) beschouwde Gurdjieff mensen als machines of automaten die louter reageren op externe prikkels. Ze beschikken niet over een duurzaam 'Ik' en hebben geen controle over hun handelingen, gevoelens en gedachten. Vooral de maan heeft de mensheid in haar greep. Zij is een wezen dat zich voedt met de levensenergie die bij de dood van een organisme vrij komt. Zielen van overledenen worden door de maan aangetrokken en stellen haar in staat zich te ontwikkelen tot een soort aarde. De grote massa der mensheid verkeert in een toestand van slaap. Slechts enkelen kunnen hieruit ontwaken door zich te onderwerpen aan een strenge leermeester die hen de noodzakelijke psychische schokken toedient. (einde citaat)

Moskou bleek in die tijd een slechte plaats voor een miljonair te zijn, via Armenië(1915) reisde hij naar Istanbul, Berlijn en Dresden om ten slotte in Frankrijk te eindigen. Hier kocht hij met steun van zijn rijke bewonderaars een Frans kasteel in Fotainebleau waar hij een nieuw centrum van harmonieuze ontwikkeling opende. Hier leerde hij zijn studenten 'esoterisch christen zijn'

Door zijn Sufi geïnspireerde leer beweerde hij dat ieder mens drie persoonlijke centra had:

• a) het mentale, gelokaliseerd in het hoofd. (path)
• b) het emotionele gelokaliseerd in het hart. (oth)
• c) het fysieke gelokaliseerd in de nieren. (kath)

De belangrijkste oorzaak dat de mens spiritueel 'sliep' was een dysbalans tussen deze centra. Zijn Sufi dansen en oefeningen moesten deze balans herstellen.

Gurdjieff leerde dat ieder mens een essentie heeft en een persoonlijkheid. Het essentie wezen is de goddelijkheid, het stukje god in ons wat het geweten genoemd wordt. ⁽¹⁴⁾ De persoonlijkheid is een masker dat dit wezen bedekt. Hoewel iedereen geboren is met dit wezen kiest ieder op 3 · 4 jarige leeftijd een eigen persoonlijkheidsstijl. Het is vrij moeilijk om weer op de essentie terug te komen, maar volgens Gurdjieff kan dit door gebalanceerd en gewetensvol te werken. ⁽¹⁵⁾

Hierdoor plaatst Gurdjieff zich weer in het kamp van de pantheïsten, die geloven dat alles god is. Enneagram leraren die hun studenten oproepen om terug te keren tot hun essentie, begrijpen zelden wat Gurdjieff echt meende, maar duidelijk is dat dit god zijn niets met de God van de Bijbel te maken heeft. De Bijbel spreekt niet over esoterisch christen zijn en vertelt dat de mens schepsel is van God, geen 'goddelijk' deel. Volgens Gurdjieff heeft elk mensentype een bepaalde lotsbestemming die door planetaire invloeden wordt bepaald.

Naast het geweten waren andere 'hoofdfouten' die Gurdjieff bij zijn discipelen waarnam, "hij is nooit thuis', "hij wil altijd argumenteren" "hij bestaat helemaal niet". Als iemand zich niet kon herkennen in zo'n typering was dat voor Gurdjieff een bevestiging van zijn gelijk. Het belangrijkste boek naast zijn levenswerk over' All and Everything' was "BeÎlzebub Verhalen" een meer dan duizend pagina's dikke pil vol duistere metafysica in de vorm van een sf-roman.

Het enneagram

Het enneagram nam een belangrijke plaats in, in Gurdjieff 's leer hetgeen beschreven wordt in de boeken van zijn volgelingen. (niet in zijn eigen boeken) De Soefi gebruikten het enneagram voor het beoefenen van goddelijke numerologie. De numerologie is een occulte wetenschap die beweert dat de karakteristieken van mensen op goddelijke wijze te herleiden zijn, door mensen of hun kenmerken met cijfers te identificeren. Het enneagram belichaamt onder meer de Wet van Zeven, waarbij elk afgerond proces wordt voorgesteld als de overgang van de toon 'do' naar de 'do' van de volgende octaaf. Dit geschiedt via zeven grondtonen plus twee 'aanvullende schokken' tussen de intervallen mi-fa en si-do.

Dit enneagram werd voor het eerst bekend gemaakt in het boek 'Op zoek naar het wonderbaarlijke' van de publicist Pjotr Ouspensky, een leerling van Gurdjieff.(1949) Een rekenkundig experiment zou duidelijk maken hoe bijzonder het enneagram is. Toets een willekeurig cijfer op een rekenmachine in (behalve de zeven) Deel dit getal door zeven en constateer dat de decimale reeks 142857 zich achter de komma herhaalt. Vermenigvuldig de uitkomst vervolgens met drie en ontdek dat de magische reeks nog steeds aanwezig is. De verbindingslijnen in het enneagram volgen eveneens de route 142857, terwijl de driehoek tussen de punten 9, 3 en 6 de Universele wet van Drie symboliseert. ⁽¹⁶⁾

Door de twee figuren in de enneagramcirkel die elk gebaseerd zijn op de decimalen 3, 1, en 7 leerde hij dat alle psychologische wetten behoren tot de wet van 3 omdat we drie persoonlijkheidscentra zouden hebben en alle materiële zaken behoren tot de wet van zeven ⁽¹⁷⁾ Gurdjieff en zijn volgelingen maakten geweldige aanspraken met dit enneagram. Ouspensky beweerde" Alleen wat iemand instaat is in het enneagram te stoppen, is wat hij werkelijk weet of begrepen heeft. Wat hij er niet in kan stoppen weet hij niet. ⁽¹⁸⁾ Met andere woorden iedere informatie die niet herkent kan worden als een numerologische waarde, kan niet in zijn werkelijke kosmische betekenis begrepen worden. Het proces van kennis door het enneagram betekent onderscheid maken in de functionele stappen die altijd de negen punten rond de cirkel volgen en het volgen van het wils-rad dat het binnenste figuur tussen de punten 1,4,2,8,5,7 volgt. ⁽¹⁹⁾ John Bennett een student van Gurdjieff kwam tot de overtuiging dat het enneagram meer is dan een tekening van jezelf, ..je bent het zelf,...we kunnen onszelf waarnemen als enneagram. Hij kwam tot die ontdekking toen Ouspensky zijn enneagram tekende op een schoolbord en Bennett voelde dat hij uitzichzelf ging en in het diagram. ⁽²¹⁾

 

Na de dood van Gurdjieff (1949) vormden zich verschillende groepen zoals de Gurdjieff-Ouspensky centra, Robert Burton's Fellowship of Friends, the theatre of all posibilities en het instituut van harmonieuze ontwikkeling van ons menszijn. De meeste invloed werd uitgeoefend door de Arica-training (genoemd naar een stad in Noord Chili) waar een human potential programma werd opgezet door Oscar Ichazo. Deze volgde samen met een Chileense psycholoog (en voormalig Essalen leraar) Claudio Naranjo de originele persoonlijkheidsleer van Gurdjieff.

Ichazo

Op 6-jarige leeftijd zou Ichazo al teleurgesteld zijn in de leer van de katholieke kerk die in tegensprak was met zijn occulte uittredingservaringen. Hij wees de leer van zijn JezuÔtische leraren af door te beweren dat hij al in de hemel en hel geweest was. Hij kwam tot de overtuiging dat het leven in een subjectieve wereld de echte hel was, maar was van mening dat mensen zichzelf daarvan konden bevrijden. Hij studeerde oosterse gevechtskunst, Zen, Yoga, sjamanisme, hypnotiseren, psychologie waar hij onder andere in werd onderwezen ergens in Afghanistan in de geheime school waar Gurdjieff over had gesproken.

 

Vervolgens experimenteerde hij met de indianen van het Andesgebergte met psychedelische drugs en leerde zo technieken die hem bevrijdde van de ' hel van het subjectivisme'. Een oudere (onbekende) man in La Paz, Bolivia introduceerde de 19-jarige Ichazo in een studiegroep van 'esoterische bewustzijnsveranderende technieken".Al doende kwam Ichazo tot de ontdekking net als Gurdjieff van een hierarchie van geesten en entiteiten. Hij ontving instructies van een hogere entiteit genaamd 'Metatron' , de prins van de aartsengelen.. Andere leden van zijn groep maakten contact met 'lagere' geesten door meditatie en mantra's. De Arica leden konden elkaar Bakara(energie) toezenden door in de lotushouding tegenover elkaar zittend in elkaars linkeroog te kijken. ⁽²²⁾ Ichazo ontwikkelde een systeem van negen persoonlijkheidtypes die corresponderen met de negen punten van het enneagram

 

Wanneer een kind wordt geboren , zou het nog helemaal zuiver zijn. Maar om te overleven in een bedreigende wereld ontwikkelt het kind een ego of persoonlijkheid die de essentie gaat verduisteren. Ieder mens heeft volgens Ichazo een bepaalde 'egofixatie' (vergelijk Freud) en een bijbehorende 'passie' die zijn gedachten handelingen en emoties domineert. Er bestaan negen verschillende hartstochten die in het enneagram worden weergegeven. Zeven daarvan zijn vernoemd naar de traditionele christelijke doodzonden: woede, trots, afgunst, hebzucht, gulzigheid, lust en luiheid. Angst en bedrog werden door Ichazo toegevoegd om het geheel te completeren. We moeten ons bewust worden van onze fundamentele hartstocht zodat deze emotionele respons kan worden bestreden met een gepaste deugd. Zo kan men angst bestrijden door moed te ontwikkelen.

Ichazo presenteerde zijn persoonlijkheidtheorie als objectieve kennis die door openbaring verkregen was.Hij meende dat mensen niet alleen instaat waren hun eigen fundamentele hartstocht en fixatie te bepalen. Alleen een deskundig leermeester kan vaststellen tot welk type iemand behoort. Verder bewerkte hij dierensymbolen of 'totems' om de kwaliteit van ieder type uit te werken. ⁽²⁴⁾.

Claudio Naranjo en verder

Claudio Naronja een Chileense psychiater ontmoette eind jaren zestig Ichazo. Hij adopteerde zijn persoonlijkheidstheorie en betrok de Freudiaanse defensiemechanismen op elk van de negen persoonlijkheden. In 1970 haalde hij een groep van vijftig essalen studenten waaronder John Lilly en Joseph Hart naar Arica om zich in Chili door Ichazo in het enneagram te laten inwijden. Naranja zelf onderwees onder andere in Berkley, het essalen instituut in California en in zijn eigen school die hij Seekers After the Truth (SAT) had genoemd.

Leerlingen waren onder andere de verspreiders van het enneagram in de westerse wereld: Helen Palmer, Kathleen Rioan, Speeth en Fr. Robert Ochs (sj) ⁽²⁵⁾ Deze Jezuit onderwees het enneagram op zijn beurt aan de studenten van het Loyola Seminarie in Chicago. Het werd gepresenteerd als geheime soefikennis die niet schriftelijk mocht worden doorgegeven.⁽²⁶⁾ Pater Patrick O'Leary was de eerste die zich niet aan de afspraak hield. In 1984 publiceerde hij een boek over de negen enneatypen.

Al spoedig volgden er meer uit katholieke kring waar het enneagram begon aan een zegetocht, wellicht omdat het in zekere zin fungeerde als een substituut van de biecht. De bekendste katholieke auteur is de ex-jezuit Don Richard Riso, die een eigen enneagram instituut oprichtte. Ook pater Richard Rohr schreef een bestseller, waarin hij het enneagram met een christelijke saus overgoot. Elk enneatype wordt volgens Rohr gekenmerkt door een 'wortelzonde' die een scheiding met God veroorzaakt. Ons valse ego moet sterven zodat Gods liefde weer vrij kan stromen. Het enneagram zou ons naar bekering leiden.

Pater Dobson ging nog een stap verder . Hij veronderstelde dat de auteurs van het Nieuwe Testament al op de hoogte waren van het enneagram, dat mogelijk mee was gebracht door de wijzen uit het oosten. De christelijke 'hoofdzonden' waren niet pas in de jaren zeventig door Ichazo op het enneagram geplakt, maar kwamen daar volgens Dobson oorspronkelijk uit voort. Het enneagram brak uiteindelijk ook door bij het grote publiek. Dit was 'te danken' aan de paranormaal begaafde psychologe Helen Palmer. Zij gaf trainingen aan mensen die hun intuïtieve en helderziende vermogens wilden ontwikkelen. Ze volgde in 1970 een jaar les bij Naranjo en maakte kennis met een hoofdstuk in het boek Transpersonal Psychologies van John Lilly die Ichazo.s typologie beschreef. Palmers eerste boek over enneagram hetgeen leek op een astrologieboek verscheen in 1988. Daarna ontstond een conflict met Ichazo die met Palmer procedeerde omdat hij meende dat 'zijn ' auteursrechten geschonden waren.

Kritiek op het enneagram. Veel kritiek op het enneagram is te vinden in twee hoofdstukken van een boek van Fr. Mitchell Pacwa. S.J. een hedendaagse professor in de Hebreeuwse geschriften op de Loyola universiteit van Chicago. Hij heeft onder andere een kritisch boek over de New Age beweging geschreven waarin hij twee hoofdstukken heeft opgenomen met kritiek over het enneagram. Hij beschrijft dat hij zelf vroeger ook onderwezen is in het enneagram en dat hij net als de meeste katholieke leraren toen weinig wist van de occulte achtergronden van het enneagram. Achteraf ziet hij dat de geheimzinnige mystiek gemixt werd met slechte theologie en een armzalige pastorale praktijk.

Bijna alle boeken over het enneagram bevestigen dat Gurdjieffs uitspraak dat het enneagram stamt uit Babylon of Mesopotamie (zo'n 2500 voor Chr.) Daarentegen is hier nooit in oude literatuurstudies of archeologisch onderzoek iets van teruggevonden. Ouspensky's boek over Gurdjieff is het eerste wat hierover bekend is. John Bennet beweert dat het symbool van het enneagram terug te vinden is in de 14e eeuw bij de Soefi, omdat dat de tijd was van de ontdekking van het cijfer 0 en het decimale punt. ⁽²⁷⁾ Het enneagram is in zijn binnenste cirkel afhankelijk van dit decimaal zou dit uit sluiten.

Pacwa zocht naar meer informatie over de persoonlijkheidstypes. Omdat Ouspensky en andere volgelingen van Gurdjieff kosmische interpretaties van het enneagram beschreven of het poneerde als een samengesteld proces van wetenschappelijke experimenten, analyseerde niemand de persoonlijkheden.het is echter overduidelijk dat Ichazo de numerologische achtergrond van het Soefi gemixt heeft met 'nieuwe' ontdekkingen van het decimale stelsel.

De occulte dynamiek was Ichazo's eerste structuur waarop hij de persoonlijkheidstypes bouwde. Zo wordt bijvoorbeeld volgens het systeem nummer 1 persoonlijkheid (perfectionist) slechter als hij de pijl volgt waarmee hij met het cijfer 4 verbonden is (individualist) Type 4 wordt slechter als hij zich begeeft naar twee enzovoort. Mensen worden beter als ze de tegengestelde beweging van de pijlen volgen, dat wil zeggen type 1 wordt beter als hij op een zeven lijkt (optimist) u moet zich realiseren dat deze zogenaamde innerlijke dynamiek alleen berust op een zespuntige figuur en een driehoek afgeleid van de numerologie van het zogenaamde zeven tot een en drie principe, hetgeen geworteld is in het in occultisme om goddelijkheid te verwerven. Veel mensen accepteerden dit en maakte hun psychologische en spirituele leven afhankelijk van deze principes!

Zelfs als iemand beweert dat hij het systeem zou demystificeren of zegt zich niet met de occulte achtergronden bezig te houden dan nog is er geen enkele wetenschappelijk gedragsonderzoek wat hier zelfs maar enige steun aan geeft. Wat is het bewijs dat een perfectionistisch type (een) moet zoeken naar de waarheid van een optimist (type zeven)? Waarom kan de machtswellustige uitdager (type 8) een helper (type twee) moeten worden?

Het geloof in de oudheid van het systeem is onterecht. Hoe kun je met zo'n simpel schema de weg wijzen die iedere individuele mens moet volgen? Waarom zijn er maar 9 persoonlijkheidtypes? De psycholoog Henry Murray ontwikkelde in de jaren '30 een lijst met 20 behoeften die het menselijk gedrag kunnen worden onderscheiden. Met gemak zou je echter ook honderden karaktertrekken kunnen onderscheiden.

De waarde van zulke persoonlijkheidsprofielen is nogal beperkt omdat ze slechts in geringe mate correleren met het feitelijke gedrag. Dit gedrag is niet consistent en hangt in hoge mate af van omgevingsituaties. Verder zijn zelfs de types bij het enneagram niet goed vastgelegd, zodat iedere auteur naar gelang zijn persoonlijke ervaringen en smaak andere accenten en verbanden legt.Sommigen associÎren de centra van het bewustzijn met 5,6,7, het gevoelscentrum met type 2,3,4 en de nieren met type 8, 9. (29) Anderen komen weer tot andere uitkomsten. Gewoonlijk zal iemand bij meerdere typen overeenkomsten ontdekken. Het enneagram eist echter dat we ons voegen naar de negen hoofdtypes.Toch beweren de enneagram specialisten in seminars, retraitecentra dat men individuele specifieke doelen zou kunnen bereiken

Bijbelse kritiek.

Naast de wetenschappelijke en psychologische valkuilen van het enneagram moeten Christenen ook de leer rond het enneagram Bijbels toetsen. Het veelvuldig gebruik en onderzoek in de occulte praktijken van Gurdjieff en Ichazo moeten ons al alert maken. In Deut. 18:9-15 en op vele andere plaatsen verbiedt de Here God ons dergelijke waarzeggingspraktijken. Vele van de 'experts' vermijden echter over deze occulte achtergronden te spreken.

Andere claimen dat de eerste zonde begint als kinderen op 3,4 jarige leeftijd hun eigen fixatietype zouden kiezen. Dit is baarlijke nonsens voor een Christen. De primaire zonde , in zijn natuur is niet iets verkeerds dat een persoon doet, maar veelmeer de natuur die de mens van zijn 'eerste' ouders Adam en Eva geÎrfd heeft. Dit overigens in een poging om als God te worden, door te reiken naar de verboden kennis van goed en kwaad. (Gen.3:5) Alle mensen erven deze natuur. Overeenkomstig deze gevallen natuur zijn mensen voorbestemd om te zondigen. Door de keuze van een 3 of 4 jarig kind te identificeren met de zondeval is een bijbelse falsificatie.

Een ander voorbeeld hiervan is de gedachte dat deze zogenaamde oerzonde door de spirituele arbeid volgens Gurdjieff of Ichazo teniet gedaan kan worden. Natuurlijk moeten mensen soms ook bijbels verantwoordde psychologische hulp hebben, maar alleen het bevrijdende kruis van Jezus Christus kan de gevolgen van de zondeval wegnemen.We aanvaarden de genade van de goedertieren God en het evangelie van Jezus.

De profeet Jesaja schreef dat wijsheid, begrip, en hulp gaves zijn van de Heilige Geest. (Jes.11:2) daarom moeten we geestelijke hulp zoeken bij Christenen die wijsheid ontvangen hebben en zich willen richten binnen het kader van de Bijbel. Weer een andere theologische misser is dat Jezus al de negen persoonlijkheidstypes zou bezitten. ⁽³¹⁾ Dit getuigt van een zeer domme exegese. Onze begenadigde Heer in kaart te willen brengen is een inbreuk op de geest van de Heilige Schrift.Hoe kan iemand de egotype van Jezus formuleren? Zelfs de evangelisten probeerden geen psychologisch profiel van Jezus te maken, de enige boodschap was dat God vlees geworden was in de persoon van Jezus Christus, die gestorven is en opgestaan uit de dood ter redding van eenieder die in Hem gelooft. Claims om de Bijbel als bewijs van het persoonlijkheidtype van Jezus te gebruiken zijn absurd.

Naranjo leerde dat ieder van de negen persoonlijkheden ÈÈn van de negen gezichten van Jezus was. De tegenstrijdige aspecten van ieder type zet het gezicht van God ondersteboven en wordt volgens hem een demon. Misschien bedoelde Naranjo dit figuurlijk, maar veel van zijn volgelingen zeker niet. God heeft geen negen gezichten, maar God openbaart zich in de Bijbel als een drie-enige God, die niet inzichzelf te splitsen of af te leiden is. Ook is het blasfemie te veronderstellen dat het andere, omgekeerde gezicht van God een demon is. De claim van 'esoterisch' christendom moeten we Bijbels duidelijk ontmaskeren

Het praktiseren van het enneagram kan zo veel schadelijke gevolgen opleveren, geestelijk gezien maar ook psychologisch worden relaties vertroebeld op basis van verwachtingen van de uitkomsten van het enneagram, en baseert men zich niet meer opde manier waarop men iemand werkelijk ervaart.

Literatuur:

• Gurdjieff 1976 Beelzebub's tales to his Grandson 3 vols. London:Routledge and Kegan Paul
• Gurdjieff Meetings with remarkable men London :Routledge and Kegan Paul 1977
• Gurdjieff Life is real only then, when I am New York E.P.Dutton, 1975
• Ouspensky.P.D. (1949) Op zoek naar het wonderbaarlijke. Wassenaar, Miranda
• Ouspensky P.D. (1957) The fourth way. Teachings of G.I. Gurdjieff New York :Random House.
• Beesing OP etc. The enneagram A journey of self discovery Denville New Jersey Dimension Books 1984
• Bennett John G Enneagram Studies York Beach Maine: Samuel Weiser 1983
• Anderson, Mary (1997) The enneagram-Psychic babble Crisis Magazine (september)
• Pacwa, Fr.Mitchell CRI article Dn67 Tell me who I am enneagram www.equip.org
• Lilly John C. and Joseph Hart The Arica training New York Harper and Row 1975 (329-51)
• Palmer Helen, The enneagram San Francisco Harper and Row 1988
• Riso, Don Richard, Personality Types : Using the enneagram for self-discovery. Boston Houghton Mifflin Company. 1987
• Hird, Ed (1998) Gurdjieff and the enigmatic enneagram
• Naranjo Claudio, The enneagram-Stumbling Block or Stepping Stone? Audio taped at the Association of Christian therapists febr. 1990 San Diego California.
• Keen, Sam A conversation about ego destruction with oscar Ichazo Psychology today Juli 1993 64-72
• Storr, Anthony (1996) Feet of clay: a study of gurus London Harpercollins
• Fragmenten uit:
• (verzameld door g. feller)

 

Notes

1. zie occulte karaktertypen, de doodzonden van het enneagram. juni 2000 Rob Nanninga, skepter 13 (2)
2. Gurdjieff, Meetings with Remarkable men, 53-54
3. Ibid,37,59-60,62-72,79-81,and psychic pet dog, 135
4. Bennett, 3-4
5. Gurdjieff,148-65;Speeth and Friedlander, 113,116
6. Gurdjieff,164-65
7. Speeth and Friedlander, 35-36
8. Gurdjieff,227 Speeth and Friedlander 93
9. Speeth and Friedlander 35-36
10. Bennett 75,79,83
11. Walter Martin, The Kingdom of the cults (Minneapolis: Bethany House 1985) hfdst 8 The Theosophical Society
12. Gurdjieff 227-43
13. Ibid, 270-85
14. Anderson, 64
15. Ibid 63
16. Riordan 293, Bennett 2-3
17. Anderson 71-72
18. Ouspensky In search of the miraculous
19. Benett 31
20. Ibid 32,47
21. Ibid 32
22. Lilly and Hart 341
23. Naranjo
24. Palmer 46-47
25. Ibid zie ook Naranjo
26. Naranjo
27. Benett 31
28. Naranjo
29. Beesing, Nogosek and O'Leary 144-47
30. Ibid 141-43
31. Ibid 49-98
32. Palmer 94

Artikel promise 2002 jan